جدیدنا تو مراکز دیتیلینگ و صافکاری خودرو خدماتی به اسم PDR رو بیشتر داریم میبینیم و میشنویم. اما معنی پی دی آر چیه و دقیقا چه کاری رو ماشین ما انجام میده؟ PDR مخفف Paintless Dent Repair به معنی اصلاح فرورفتگی های بدنه خودرو بدون رنگ آمیزی مجدده. این تکنیک بدون اینکه با رنگ بدنه کاری داشته باشه، از پشت پنل برای برگردوندن فرو رفتگی های فلز به شکل اولیه اش استفاده میکنه. مثلا اگه آسیب تو قسمت درب باشه، رودری ها رو جدا می کنن تا بتونن به قسمت پشت آسیب دسترسی پیدا کنن. البته ایراداتی که با این تکنیک قابل اصلاح هستن شامل تصادفات جزئی و آسیب های سطحی مثل جای تگرگ و فرورفتگی های سطحی به اندازه بین 6 میلی متر تا 10 سانتی متره و برای تصادفات سنگین و آسیب های جدی که به رنگ ماشین ترک خورده باشه یا تیز و لبه دارشده باشه، جواب نمیده. با توجه به اینکه تو دنیای امروز ما، فرهنگ "تعمیر به جای تعویض" بیشتر داره تو جوامع رواج پیدا میکنه، این سرویس از این نظر که رنگ فابریک کارخونه ای ماشین رو حفظ میکنه، ارزشمنده؛ مخصوصا موقع فروختن ماشین. چون همونطور که میدونیم حتی اگه یه قسمت کوچیک از بدنه ماشین، رنگ آمیزی مجدد داشته باشه، کلی از ارزش ماشین کم میشه و افت قیمت زیادی پیدا میکنه. اما صافکاری پی دی آر، آسیب رو جوری ترمیم میکنه که هیچ آثاری از تعمیر روی رنگ بدنه ماشین باقی نمونه.

از مزایای دیگه استفاده از این سرویس میشه به مواردی مثل بی نیاز شدن از تعویض قطعات و مواد مصرفی از جمله بتونه، رنگ، ... و در نتیجه صرفه جویی در وقت و هزینه ها اشاره کرد. انجام صافکاری پی دی آر برای کسی که از مهارت کافی برخوردار باشه سریعه و حتی توسط خدمات دیتیلینگ سیار هم قابل ارائه هستش. اما استفاده از این روش محدودیت هایی هم داره مثل همین که برای آسیب های جدی و ترک خوردگی رنگ نمیتونه کاری بکنه. برای فرورفتگی هایی که امکان دسترسی از قسمت پشت پنل وجود نداشته باشه، کار سخت و گاهی هم غیرممکن میشه. تو قسمت گوشه ها و لبه ها هم ریسک کار بالاست. در ادامه مطلب روش کار این تکنیک رو توضیح میدیم:

 روش کار پی دی آر

متخصصان صافکاری پی دی آر با استفاده از ابزارهای دقیق و تخصصی مثل میله های پی دی آر، ابزار نیش گیر، میله نگهدارنده، دستگاه وکیوم، دستگاه هات باکس، تگرگ کش، چسب حرارتی، کیسه هوا، لیزر، پنل نور صافکاری و ...، ناحیه آسیب دیده رو به صورتی ترمیم میکنن که دقیقا مثل روز اولش بشه؛ انگار نه انگار که اتفاقی افتاده. هر کدوم از این ابزارها با عملکرد و سطح مقطع منحصر بفرد خودشون می تونن به ناحیه فرورفته فشار وارد کنن؛ اما تعیین کننده نتیجه کار به مهارت و تخصص فردی که داره این کارو انجام میده بستگی داره. اینکه بدونه با توجه به نوع و میزان آسیب وارد شده به بدنه، چه ابزاری رو انتخاب کنه و با چه میزان اعمال فشار و تو چه زاویه ای ازش استفاده کنه، نشون دهنده حرفه ای بودن و تجربه فرد هست.   

ابزارهای PDR

تنوع زیادی برای کاربردهای مختلف دارن که بعضی هاشون بسیار ساده و ابتدایی و بعضی های دیگه تخصصی و گرانقیمت هستن. اگه براتون جالب باشه می تونیم نحوه کار هر کدوم از این ابزارها رو با همدیگه بررسی کنیم:

میله های PDR

یکی از ساده ترین و در عین حال کاربردی ترین ابزارهای صافکاری پی در آر به شمار میان که برای متخصص امکان دسترسی از پشت به نواحی آسیب دیده رو فراهم میکنن. استفاده از این میله ها حتی برای افراد آماتور هم پیچیدگی خاصی نداره و تو مدت زمان کوتاهی میشه با تمرین میشه مهارت استفاده شون رو کسب کرد. این میله ها برای داشتن دوام بالا از فولاد ساخته میشن و برای استفاده تو موقعیت های مختلف، دارای انواع مختلفی هستن. از جمله میله چرخشی برای استفاده تو موقعیت هایی که فضای کافی برای چرخش میله وجود داشته داره، میله اهرمی برای سقف و کاپوت و میله دم ماهی برای رفع ناصافی ها مورد استفاده قرار می گیرن.

ابزار نیش گیر

در اثر ضربه های میله پی دی آر از پشت بدنه، یه سری برجستگی های نقطه ای روی سطح رنگ ایجاد میشه که ابزار نیش گیر وظیفه از بین بردن اونها و صاف و یکدست کردن سطح رنگ بدنه ماشین رو با ضربه های ملایم به عهده داره. معمولا روی سطوحی مثل گلگیر و ستون ها مورد استفاده قرار می گیره و برای سطوح وسیعی مثل سقف و کاپوت مناسب نیست.

چسب حرارتی

امکان برطرف کردن فرورفتگی و قرشدگی های روی بدنه رو بدون استفاده از چکش و میله فراهم میکنه؛ به این صورت که یه مقدار از چسب رو با حرارت آب می کنیم و به قسمت قرشده میچسبونیم و با کشیدن چسب به سمت بیرون، قسمت قر شده رو به حالت اولش برمیگردونیم.

تگرگ کش

این دستگاه به منظور کوتاه کردن فرایند چکش کاری برای برگردوندن فرو رفتگی های جزئی ناشی از ضرباتی در حد بارش تگرگ روی سطح بدنه ماشین طراحی شده و ساز و کار جالبی هم داره. این دستگاه مثل یک مکنده عمل میکنه تا فرورفتگی ها را به حالت اولیه خودش برگردونه. کافیه دستگاه رو با استفاده از چسب های پی دی آر به ناحیه مورد نظر بچسبونید و با استفاده از زبانه خود دستگاه رو سطح محکمش کنید و به آرومی اهرم دستگاه رو فشار بدید تا فرورفتگی های سطح به حاله اولش برگردونه. استفاده از این روش راحته و نیاز به زور بازو هم نداره. بخاطر همین خانم ها هم میتونن به راحتی ازش استفاده کنن. 

دستگاه هات باکس

این دستگاه با ایجاد امواج الکترومغناطیسی، سطوح دارای موج و فرورفتگی رو تا حدود 200 درجه سانتی گراد گرم میکنه (این میزان گرما هیچ گونه آسیبی به سطح رنگ وارد نمیکنه) و موقعی که گرم شد، با اندکی فشار فرورفتگی ها رو سر جاش برمی گردونه. دستگاه هات باکس سرعت انجام کارها رو تا حدود زیادی بالا می بره و واسه حرفه ای ها خیلی کاربرد داره.

پنل نور صافکاری

برای بالا رفتن دقت و کیفیت کار یه ابزار به شدت ضروری محسوب میشه چون خیلی وقتا ایرادات سطح، تو نور معمولی قابل تشخیص نیستن و به چشم نمیان. اینجاست که پنل نوری به کمک متخصص میاد و تمام پستی و بلندی ها رو به صورت واضح نمایش میده تا هیچ ایرادی تو کار از قلم نیفته و یک کار بی نقص به مشتری تحویل داده بشه.

میله نگهدارنده درب و کاپوت

از اونجا که لازمه سطوحی که روشون داره کار انجام میشه مثلا در یا کاپوت، کاملا ثابت و بی حرکت قرار بگیرن، از این میله های قابل تنظیم در چندین اندازه به همراه قلاب، بعنوان جک نگهدارنده زیر کاپوت یا در ماشین استفاده میشه

کیسه هوای صافکاری

خیلی شبیه دستگاه فشارسنج پزشکی هست و کاربرد بسیار جالبی داره: در قسمت هایی که بدنه به دلیل آسیب شدید به اسکلت خودرو چسبیده و فضایی برای قرار گرفتن میله برای برگشتن به حالت عادی وجود نداره، این کیسه هوا رو به صورت خالی تو اون شکاف کوچیک قرار میدن و بعد شروع به پر کردن کیسه با باد می کنن. فشار هوایی که تو کیسه جمع میشه، به تدریج قسمت قرشده رو هول میده و به حالت اولیه اش برمیگردونه.

کاری که متخصص انجام میده چیه؟

اول از همه تو فضایی با نور کافی و در صورت لزوم با یه چراغ حرفه ای، آسیب رو به صورت دقیق بررسی میکنه تا تشخیص بده ایراد از نظر عمق و اندازه و همچنین محل قرارگیریش با صافکاری پی دی آر قابل رفع هست یا نه. اگه قابل ترمیم بود، محل آسیب رو کاملا تمیز و راه دسترسی رو باز میکنه مثلا اگه رو درب باشه، رودری ها را از داخل ماشین باز میکنه و از روش فشار از پشت  (Push Method)با کمک ابزارهایی مثل میله های پی دی آر یا کیسه هوای صافکاری قر شدگی رو به حالت اولش برمیگردونه. کار باید با صرف حوصله و دقت بصورت تدریجی و با اعمال فشار و ضربه های ملایم از بیرون به سمت مرکز آسیب انجام بشه. اگه آسیب از قسمت پشت راه دسترسی نداشته باشه باید از روش هایی که عملکردشون به صورت کشش از رو (Glue Pulling) هست، انجام بشه. ابزارهایی که تو این روش می تونن مورد استفاده قرار بگیرن شامل چسب حرارتی، تگرگ کش، دستگاه هات باکس و ابزار نیش گیر و ... میشن. بعد از برگردوندن فرورفتگی ها به حالت اولیه اش، سطح باید از نظر صاف بودن با استفاده از نورپردازی دقیق و حتی لمس با دست بررسی بشه تا از عدم وجود موج و نقطه های برجسته اطمینان حاصل بشه. اینجا میشه گفت که کار انجام شده.